„Chrześcijanin we współczesnym świecie”.

Konferencja pierwsza:

 W dniach 9 i 10 października  2021 roku papież Franciszek zainaugurował w Rzymie Synod Biskupów pod hasłem: „Ku Kościołowi synodalnemu: komunia, uczestnictwo, misja”. W niedzielę 17 października został on otwarty we wszystkich diecezjach na świecie. Ma to być synod        o synodalności. Jego celem nie jest przygotowanie konkretnych dokumentów, ale chodzi o wprowadzenie w krwioobieg Kościoła podstawowej zasady synodalności, polegającej przede wszystkim na wzajemnym słuchaniu. Dokument Przygotowawczy stwierdza, że Kościół hierarchiczny ma wsłuchiwać się w głos ludu Bożego, gdyż posiada on „zmysł wiary”, który się nie myli. Synodalność wyrasta z posoborowej wizji Kościoła jako komunii, która preferuje taki sposób życia i działania wszystkich ochrzczonych, aby zmierzał do odkrycia wspólnej ich godności i misji, wynikającej z chrztu         i bierzmowania, co ostatecznie owocuje aktywnym zaangażowaniem ludzi ochrzczonych w ewangelizację. Przypomnijmy zatem dość oczywiste prawdy, dotyczące powołania ludzi świeckich w Kościele. Ich podstawową przestrzenią, w której żyją i mają odkrywać i urzeczywistniać swoje powołanie, jest świat. Stąd zaproponowany pierwszy temat: „Chrześcijanin w świecie”.

Już w Piśmie św. znajdujemy ambiwalentne znaczenia słowa „świat”. Oznacza ono zwłaszcza w Starym Testamencie najpierw całość dzieła stworzonego przez Boga (Rdz 1,1; Ps 8; 104), obejmującego kosmos, a nade wszystko człowieka, który ma w nim panować (Rdz 1,28) i związać go ze swoim własnym przeznaczeniem. Ponieważ świat ukazuje dobroć Boga, Jego potęgę oraz bóstwo zatem jest ściśle związany z historią zbawienia                i otrzymuje właściwy sobie sens religijny wtedy, gdy spełnia swoją rolę          w realizowaniu Bożego planu zbawienia. W Nowym Testamencie na określenie świata często używa się pojęcia „kosmos”, przyjmując nadany w Starym Testamencie sens. Jednakże niektóre księgi Nowego Testamentu nadają pojęciu „świat” sens moralny i pejoratywny. Mówią o świecie, w którym istnieje czasowe panowanie szatana. To on jest przyczyną grzechu. Jego działanie jest wciąż widoczne w świecie, a jego przejawami jest bunt człowieka przeciw Bogu i Chrystusowi (J 3, 18; 7,7; 15,18; 17,9). Świat zdaje się być ogarnięty przez ciemności, rządzony przez złe duchy (Ef 6,12) i jako taki nie może zaofiarować człowiekowi nic wartościowego i trwałego (1Kor 7,31). Bóg jednak tak umiłował świat, że wydał zań swego Syna (J 3,16), którego przyjście rozpoczyna nowy rozdział historii zbawienia. Ten świat został przez Chrystusa zbawiony

Już to zestawienie znaczeń uświadamia nam jak trudna                          i niejednoznaczna jest relacja do świata. Jak łatwo można przez skrajne  postawy zagubić to podwójne znaczenie tego słowa. Istnieje przecież wiele relacji dotkniętych fałszem jednostronności – pozytywnej lub negatywnej. Dla ukazania prawdy i równowagi spojrzenia na nasze postawy wobec świata konieczne wydaje się być ukazanie postawy samego Jezusa wobec świata. To ona była i jest dla uczniów i dla Kościoła najważniejszym światłem oraz drogowskazem w odniesieniu do świata, bycia w nim, a także przekraczania go. Nim to jednak uczynimy, trzeba jeszcze zwrócić uwagę na pewną ograniczoną rolę świata w stosunku do człowieka. Choć człowiek należy do świata to jednak zdecydowanie go przerasta. Nie da się ostatecznie postawić znaku równości pomiędzy człowiekiem a światem: „Cóż bowiem za korzyść odniesie człowiek choćby cały świat zyskał, a na swej duszy szkodę poniósł” (Mt 16,26). Już ten ewangeliczny tekst kryje w sobie pewną możliwość, pewien wybór człowieka, który chce się zamknąć w świecie i w nim zatracić, który tego „ponad” niejako nie przyjmuje do wiadomości. Chodzi zatem         o niezrozumienie prawdy o sobie i prawdy o świecie.

Niezwykle ważne jest uchwycenie tej postawy relacji Jezusa do świata. Przytoczmy w tym miejscu fundamentalny tekst ewangelii: „Bóg tak umiłował świat, że wydał zań własnego Syna” (J 3,16). W osobie Jezusa z Nazaretu potwierdzona zostaje niezmienna miłość Stwórcy do stworzenia. Miłość przejmująca i jakoś niezrozumiała, aż do wydania Syna. Ta postawa Jezusa jest ciągle zagrożona, choć nieustannie podkreśla się w ewangelii, że nie przyszedł ukarać świata, potępić czy go zniszczyć. W niczym nie zmienia tego fakt, iż spotka się z nienawiścią świata, odrzuceniem, aż po wyrok śmierci.

Jeżeli zatem w życiu Jezusa możemy odkryć elementy ucieczki od świata, walki ze światem, to jednak wszystko to musi być zrozumiałe przez tę zasadniczą postawę ocalenia świata, jego zbawienia. Ostatecznie sedno tej relacji Jezusa do świata skupia się na  tajemnicy krzyża. W niej akt najwyższej nienawiści zostaje przyjęty w akcie miłości jako droga ocalenia. To zwycięstwo nie pogrąża, lecz stwarza go na nowo. Staje się początkiem nowego świata.

Podstawowym dokumentem w dalszej naszej refleksji będzie dla nas Konstytucja duszpasterska Gaudium et spes . Ciekawe jest i wiele mówi sama historia tej relacji Kościoła do świata, jej dramatyczne koleje, a nade wszystko sama droga dojrzewania Kościoła do soborowej wizji, którą oczywiście nie można uznać za zakończoną. Podkreślić trzeba dynamizm tej relacji bardziej przecież wymuszony ze strony świata, który gwałtownie się zmienia, kształtuje i wypełnia nowymi treściami oraz wyzwaniami. Wystarczy wspomnieć, że żyjemy dziś w świecie absolutnie zdominowanym przez Internet. Przytłaczają nas napływające nieustannie wiadomości, które zamiast odnosić się do faktów, są jedynie subiektywnymi interpretacjami nacechowanymi obowiązującymi ideologiami. Żyjemy w natłoku rozmaitych, często burzących nasz świat postulatów. Czujemy, że w świecie polityki zamiast troski o nasze prawa mamy faktycznie do czynienia z oligarchią legitymizującą siebie naszymi głosami. Jesteśmy na co dzień uczestnikami spektaklu płynnej nowoczesności (Baumann), w której każdy ma tyle samo do powiedzenia. Nie ma już „prawdy”, ale istnieje „wiele prawd”, są jedynie opinie zależne od kontekstu (dyktatura relatywizmu). Świat rozbił się na atomy, nastąpiła erozja więzi międzyludzkich  i liczy się tylko to, co jednostkowe. Człowiek żyje w świecie „przewartościowania wszystkich wartości” (Nietsche). Kultura stałą się źródłem cierpień (Freud). To wszystko zaś prowadzi do kształtowania się postaw rewolucyjnych, ostro przeciwstawiających sobie różne poglądy i w konsekwencji domagających się zdecydowanej walki wszelkimi sposobami o własne idee. Takie doświadczenia nazywamy „ponowoczesną codziennością”.

Konstytucja kryje w sobie pewną metodę. Jest duszpasterska, czyli pastoralna. A to oznacza koncentrację na człowieku w realizmie jego życia, w całej skomplikowanej sieci uwikłań, w tworzących się nowych możliwości.  Znajdujemy w Konstytucji następujące rozumienie świata: „Ma więc Sobór przed oczyma świat ludzi, czyli całą rodzinę ludzką wraz z tym wszystkim, wśród czego ona żyje; świat, będący widownią historii rodzaju ludzkiego, naznaczony pomnikami jego wysiłków, klęsk i zwycięstw; świat, który – jak wierzą chrześcijanie – z miłości Stwórcy powołany do bytu i zachowywany, popadł wprawdzie w niewolę grzechu, lecz został wyzwolony przez Chrystusa ukrzyżowanego i zmartwychwstałego, po złamaniu potęgi Złego, by wedle zamysłu Bożego doznał przemiany i doszedł do pełni doskonałości” (nr. 2). Tekst soborowy raczej opisuje, raczej uczy czytać „znaki czasu”,  nie dając jednak konkretnych rozstrzygnięć i jednoznacznych odpowiedzi. Raczej podaje sposób podejścia do sytuacji człowieka, jej rozumienia, relektury w perspektywie Bożego Objawienia. Aby podkreślić praktyczny charakter naszych rozważań trzeba zaznaczyć, iż relacja Kościół – świat będzie uchwycona w konkrecie naszego życia, jego podstawowych kręgów, takich jak: życie rodzinne i małżeńskie, aktywność zawodowa, środowiska życia społecznego wraz z polityką oraz relacje przyjacielskie, a nawet nasze zainteresowania. Można powiedzieć, iż nasza osobista sytuacja jest jakby syntezą i obrazem świata.

Zatem nasza najbardziej fundamentalna postawa wobec świata winna być zapożyczona i ciągle pogłębiana z aktu bezwarunkowej miłości Stwórcy do swojego stworzenia. Ta bezwarunkowość miłości Boga i nasz w niej udział jako fundament relacji do świata wybrzmiał w pierwszych słowach Konstytucji duszpasterskiej: „Radość i nadzieja, smutek i trwoga ludzi współczesnych, zwłaszcza ubogich i wszystkich cierpiących, są też radością i nadzieją, smutkiem i trwogą uczniów Chrystusowych; i nie ma nic prawdziwie ludzkiego, co nie miałoby oddźwięku w ich sercu” (nr. 1). Ta zasada głębokiego zaangażowania nie jest jednak jakimś bezkrytycznym wtopieniem się w świat. Konstytucja natychmiast ukonkretnia ten pierwszy krok                i stwierdza: „Aby takiemu zadaniu sprostać, Kościół zawsze ma obowiązek badać znaki czasów i wyjaśniać je w świetle Ewangelii (…). Należy zatem poznawać i rozumieć świat, w którym żyjemy, a także jego nieraz dramatyczne oczekiwania, dążenia i właściwości” (nr. 4). Następnie, idąc tym tropem, Konstytucja Gaudium et spes dokonuje analizy sytuacji człowieka w świecie współczesnym.

Znamienne jest, że dopiero w numerze 40 Konstytucji pojawia się słowo dialog na określenie relacji Kościoła do świata: „Wszystko, co powiedzieliśmy o godności osoby ludzkiej, o wspólnocie ludzi, o głębokim znaczeniu aktywności ludzkiej, stanowi fundament stosunku między Kościołem i światem, a także bazę do ich wzajemnego dialogu” (nr. 40). To znak, jak delikatna jest materia rzeczy i jak wymaga uwagi, będąc podatna na deformację. W samym pojęciu „dialogu” zawarte jest najpierw przekonanie      o wartości drugiej strony dialogu oraz o słusznej jej autonomii (wolności). Kościół nie chce świata pochłonąć czy przekształcić według własnego projektu. Ofiaruje światu swoją pomoc polegającą na włączeniu się,             na udziale w tym wszystkim, co jest w tym świecie dobre. Konstytucja stwierdza: „Sobór więc patrzy z wielkim szacunkiem na wszystko, cokolwiek prawdziwego, dobrego i sprawiedliwego mieści się w najróżniejszych instytucjach, jakie rodzaj ludzki założył i wciąż zakłada” (nr. 42).

Następny krok w tej przestrzeni dialogu Kościoła ze światem idzie jeszcze dalej. Chodzi bowiem o dostrzeżenie i dowartościowanie pomocy, jaką Kościół otrzymuje od współczesnego świata. Wspomniana jest tutaj korzyść z dorobku kultury, mądrości ludów, którym głosi się Ewangelię (inkulturacja) (por. nr. 44). Jednak ostateczna perspektywa tego czerpania ze świata wydaje się być zaskakująca: „Co więcej, Kościół przyznaje, że wiele skorzystał i może korzystać nawet z opozycji tych, którzy mu się sprzeciwiają lub go prześladują” (nr. 44).

W drugim artykule przejdziemy do analizy bardziej osobistej                  i konkretnej płaszczyzny dialogu w naszym życiu. Spróbujemy pokazać, jak ta perspektywa dialogu –począwszy od wsłuchiwania się, odczytywania znaków czasu – może pogłębić najbardziej istotne i osobiste relacje naszego życia, wychodząc od relacji małżeńskich i rodzinnych.

Dodał: Karol
2021-12-05

Msze święte

  • W każdą niedzielę i święta:

    • godz. 7:30
    • godz. 9:00
    • godz. 11:00 (msza dla dzieci)
    • godz. 18:00

    Codziennie:

    • godz. 17:30

    Nabożenstwa fatimskie:

    • każdego 13 dnia miesiąca od maja do października o godz. 18.00
  • Transmisja LIVE Polecane strony Wsparcie dla parafii

    Komunikaty

    KANCELARIA PARAFIALNA

    KANCELARIA PARAFIALNA CZYNNA WTORKI I CZWARTKI  OD GODZ. 18.15 – 18.45. NUMER TELEFONU  33 8159111  

    Czytaj więcej »

    Komunikat Biskupa Diecezji Bielsko-Żywieckiej W związku z zagrożeniem epidemiologicznym W tym trudnym czasie zagrożenia, kierujemy się wiarą, miłością bliźniego oraz roztropnością  Opierając się na wiedzy epidemiologicznej wiemy, że najgorsze jest tuż przed nami. Dlatego zobowiązujemy wszystkich wiernych naszej diecezji oraz księży do przestrzegania następujących zaleceń: 1. Zgodnie z decyzją Episkopatu Polski Biskup Bielsko-Żywiecki udziela dyspensy […]

    Czytaj więcej »

    PARAFIALNA PORADNIA PRZYGOTOWUJĄCA DO ŻYCIA W RODZINIE I MAŁŻEŃSTWIE

    Przy naszej parafii działa ,parafialna poradnia przygotowująca do życia w rodzinie i małżeństwie Spotkania odbywają się w auli domu katechetycznego po wcześniejszym umówieniu telefonicznym. tel. kontaktowy :  512 316 708      

    Czytaj więcej »

    Projekt i wykonanie: